Hoe maak je van je tuin een paradijs voor dieren, zonder dat het een wilde, rommelige bedoening wordt? Tijdens deze lezing laat hortulanus Gerard van Buiten van de Botanische Tuinen Utrecht zien dat een diervriendelijke tuin en een verzorgde uitstraling prima samengaan.
Voor de leden van Floralia Bennekom en Groei & Bloei Wageningen en Ede deelde hij praktische tips én een frisse kijk op tuinieren. Want diervriendelijk betekent niet dat je alles maar laat verwilderen het draait juist om balans.
Wat is een diervriendelijke tuin?
Een diervriendelijke tuin is een tuin met biodiversiteit: variatie in planten en dieren die samen een natuurlijk evenwicht vormen. Je hoeft niet alle dieren leuk te vinden—slakken, katten of kippen zijn misschien minder gewenst maar veel andere soorten zijn juist heel nuttig.
Zo blijken bladluizen helemaal geen ramp. Wie niets doet, ziet na verloop van tijd een natuurlijk evenwicht ontstaan: mezen, lieveheersbeestjes, gaasvliegen, oorwurmen en spinnen zorgen er vanzelf voor dat de plaag verdwijnt. Zonder bestrijdingsmiddelen, mét resultaat.
De 5 V’s: de basis voor leven in je tuin
Volgens Van Buiten draait alles om vijf voorwaarden:
- Voedsel
- Veiligheid
- Vocht
- Variatie
- Voortplanting
Door hier bewust rekening mee te houden, maak je je tuin aantrekkelijk voor een grote verscheidenheid aan dieren.
Praktische tips voor elke tuin
Met een paar slimme aanpassingen kun je al veel bereiken:
🌿 Plant klimop
Een echte alleskunner: nestplek voor vogels in het voorjaar, nectar voor bijen tot ver in de winter en het hele jaar door schuilplaats voor insecten.
🌿 Kies voor een haag, bijvoorbeeld Cotoneaster
Deze klassieke plant biedt beschutting, bloeit mooi en levert bessen waar vogels lang van eten.
💧 Leg een vijver(tje) aan
Ideaal voor salamanders, padden en libellen—zelfs een kleine waterpartij maakt al verschil.
🐝 Help insecten met nestplekken
Een bijenhuis (netjes afgewerkt!) of een takkenril in grotere tuinen biedt onderdak aan veel soorten.
🪨 Maak een ‘nette’ rommelhoek
Een stapel stenen of takken kan er verzorgd uitzien én aantrekkelijk zijn voor bodemdieren—zeker met wat plantjes ertussen.
🍂 Ruim minder op in het najaar
Laat bladeren liggen op borders en laat uitgebloeide planten staan. Dat biedt voedsel en beschutting én zorgt voor een mooi wintersilhouet.
🌸 Zorg voor een lange bloeiperiode
Een bloemenweide met veel verschillende soorten helpt zowel specialistische als algemene bijen en andere insecten.
🦋 Geef ruimte aan brandnetels
Niet geliefd bij iedereen, maar onmisbaar voor vlinders zoals het landkaartje, de dagpauwoog en de atalanta.
🦔 Denk aan egels en andere dieren
Zorg voor doorgangen in schuttingen en laat een bladerhoop liggen als overwinterplek.
Wil je weten hoe je jouw tuin aantrekkelijk maakt voor vogels, insecten en andere dieren zonder dat het een rommelige tuin wordt?
Kom dan luisteren naar Gerard van Buiten en laat je inspireren door zijn praktische en verrassend eenvoudige aanpak.
Over de spreker
Gerard van Buiten werkt sinds 1998 in de Botanische Tuinen Utrecht op het Utrecht Science Park. De titel hortulanus betekent letterlijk ‘tuinman’, maar zijn rol gaat veel verder dan dat.
Als technisch beheerder is hij verantwoordelijk voor het functioneren en de ontwikkeling van de tuinen. Daarnaast is hij teamleider en vormt hij een belangrijke schakel tussen de tuinen, het kantoor, het onderzoek en het onderwijs van de Universiteit Utrecht.
Met zijn jarenlange ervaring en praktische kennis weet hij als geen ander hoe je een tuin niet alleen mooi, maar ook aantrekkelijk maakt voor dieren.
De lezing wordt gehouden in de Almzaal van de Hervormde Kerk, Kerkstraat 14 in Almkerk. De zaal is open vanaf 19.45 uur. De lezing begint om 20.00 uur en duurt tot ongeveer 22.00 uur.
De entree bedraagt € 5,00, inclusief koffie of thee vooraf.
Voor leden van de tuinclub is de toegang gratis.
